Geschiedenis

25 jaar Balans

Najaar 1986. Een kleine ploeg van vijf, zes mensen begint vol goede moed - met een zekere overmoed, zou je ook kunnen zeggen - aan het gecalculeerde avontuur dat Uitgeverij Balans heet. Een zelfstandige non-fictie uitgeverij moet het worden, kwalitatief hoogstaande non-fictie voor een breed publiek welteverstaan, met speciale aandacht voor politiek, cultuur, geschiedenis, journalistiek, religie, biografieën, memoires, maatschappelijk relevante vraagstukken. Met grote gedrevenheid, en een portie noodzakelijke naïviteit, gaat men aan het werk. Met een mengeling van ervaring en optimisme, humor en doorzettingsvermogen. Net als nu eigenlijk.

Wie de 'beginselverklaring' van Uitgeverij Balans uit 1986 leest, die vertelt van haar voornemens, voorkeuren, dromen en ideeën, ziet direct dat er een kaarsrechte lijn loopt van toen naar nu.

Betekent vijfentwintig jaar Balans dus een kwart eeuw van hetzelfde? Dat geenszins. Het betekent een kwart eeuw voortdurende beweeglijkheid, nieuwe ontdekkingen en avonturen, onverwachte kansen, berekende en niet berekende successen. Soms betekende het ook valse hoop, een enkele keer vertwijfeling. Maar altijd is er het geloof in de auteurs, in de kwaliteit en in het belang van hun werk. En altijd is er het adagium: niet alles willen uitgeven, ook al lijkt het commercieel nog zo aantrekkelijk, maar met overtuiging de eigen koers bewaken en bewaren.

Twee keer in die vijfentwintig jaar werd de noodzaak gevoeld om naast non-fictie ook literatuur te gaan uitgeven. Twee keer bleek het ware karakter van Balans: dat van een pure non-fictie uitgeverij - zij het met een paar schitterende uitzonderingen, zoals de oeuvres van Vasili Grossman en Irvin Yalom.

Najaar 2002. Uitgeverij Balans wordt overgenomen door WPG Uitgevers. Daarmee komt aan de lang gekoesterde zelfstandigheid weliswaar formeel een eind, maar de intentie en opdracht van de nieuwe eigenaar luidt: bewaar de identiteit van de uitgeverij, bouw verder, en verloochen de oorspronkelijke uitgangspunten niet. Zo is het gebeurd, en zo gebeurt het nog steeds.

Vijfentwintig jaar geleden begonnen op twee achterkamers aan de Herengracht. Inmiddels op een paar kamers meer, maar nog steeds aan de Herengracht. Overgegaan in andere handen, maar voortgezet met dezelfde hartstocht. En dat zullen we ook de komende vijfentwintig jaar blijven doen.

Plien van Albada
uitgever


Recente uitgaven van Nederlandse auteurs van Balans omvatten onder andere werk van Anet Bleich, Mathijs Bouman, Charles Groenhuijsen, Suzanna Jansen, René Kahn, Wim Kayzer, Bert Keizer, Corine Koole, Ton van der Lee, Harry Lensink, Marcel Metze, Tony van der Meulen, Minka Nijhuis, Henk van Os, Linda Polman, Jeroen Smit, Marike Stellinga, Pieter Winsemius en Arie van der Zwan.

Mijn Winkelmand