Componist van de stilte in Estse en Duitse vertaling
Dit voorjaar mocht ik mijn boek Componist van de stilte. In het spoor van Arvo Pärt feestelijk presenteren in de Lutherse Kerk in Utrecht, met medewerking van kamerkoor Collegium Utrecht. Mijn ‘biografische reportage’ over de Estse componist heeft inmiddels ook de aandacht getrokken van enkele buitenlandse uitgeverijen. In november verschijnen er twee vertalingen. Het Letterenfonds plaatste het boek dit voorjaar op de lijst van Nederlandse non-fictie titels die voor vertaling worden aanbevolen en noemde het ‘een fascinerende en kunstzinnige mix van geschiedenis, musicologie en kunstenaarsbiografie’.
Arvo Pärt ontvangt Goethemedaille
De nominatie door het Letterenfonds heeft uitgeverij Seemann-Henschel uit Leipzig geïnspireerd om dit najaar een Duitse editie van het boek op de markt te brengen: daar wordt momenteel aan gewerkt door de vertaalsters Bärbel Jänicke en Mirjam Madlung. Het zal zeker hebben geholpen dat een belangrijk deel van mijn boek is gewijd aan de dertig jaren die Arvo Pärt met zijn gezin in Berlijn heeft gewoond. In 1980 werd hij door de Sovjetautoriteiten weggepest uit zijn vaderland Estland; ze vonden hem te recalcitrant en te religieus.
Componist van de stilte schildert voor het eerst uitgebreid en levendig Pärts Berlijnse jaren, waar hij bekende werken schreef als de Berliner Messe, Passio en Kanon pokajanen en met producer Manfred Eicher onder andere de wereldhit Tabula rasa opnam, voor het gerenommeerde ECM-label. Al die jaren was hij een gerespecteerde gast in Duitsland. Het is niet voor niks dat de negentigjarige Pärt op 28 augustus in Weimar de prestigieuze Goethemedaille zal ontvangen voor zijn ‘vormende en uitmuntende persoonlijkheid’ in de hedendaagse muziek.
Held in eigen land
Ook in zijn vaderland is hij een graag geziene kunstenaar. Na zijn terugkeer uit Duitsland in 2010 werd hij in Estland binnengehaald als een wereldster. In 2018 kreeg hij zelfs zijn eigen Arvo Pärt Centrum in de bossen bij Laulasmaa, aan de Baltische kust. De Estse uitgeverij Helios Publishing, onder andere gespecialiseerd in spraakmakende biografieën, vond al langer dat het ontbrak aan een toegankelijk publieksboek over hun beroemde landgenoot. De literatuur over Arvo Pärt is doorgaans nogal academisch van aard. Helios zag in Componist van de stilte een mooie kans om in dat gat te springen en zal, ook in november, een Estse editie van het boek presenteren. De biografie wordt nu vertaald door Aire Wilbrink.
Twan Geurts schrijft over religie, muziek en cultuur. Eerder publiceerde hij Engelen van deze tijd, Rolduc (dat werd genomineerd voor de M.J. Brusseprijs 2012) en De Nederlandse paus. Hij verzorgt lezingen over het leven en werk van Arvo Pärt, met illustratieve muziekfragmenten en filmbeelden; op aanvraag ook met live muziek.
